Czynniki chemiczne uszkadzające płód

Na rolę zatruć środkami chemicznymi, zwłaszcza farmaceutykami, zwrócono uwagę przed kilkunastu laty. Okoliczności były tragiczne, lecz było to jedno z najważniejszych odkryć w medycynie naszych lat. Wspomniano o nim w poprzednim rozdziale. Zachodnie firmy farmaceutyczne wyprodukowały lek uspokajający, szczególnie dobrze działający na dolegliwości kobiet w pierwszych tygodniach ciąży. Po jego przyjęciu ustępowały wymioty ciężarnych, znacznie poprawiało się ich samopoczucie. Lek ten, najczęściej zwany talidomidem (były i inne nazwy fabryczne) w krótkim czasie był powszechnie stosowany. Wkrótce stwierdzono narastanie liczby noworodków z wadami wrodzonymi, nierzadko rodziły się dzieci bez kończyn itp.

Stwierdzenie współzależności między zażywaniem talidomidu a powstawaniem wad rozwojowych było kwestią czasu. Zaniechano natychmiast produkcji tego leku, a cała tzw. afera talidomidu wstrząsnęła opinią publiczną świata cywilizowanego. Podjęto szerokie badania nad wpływem różnych leków na rozwój płodu i okazało się, że wiele substancji chemicznych powszechnie stosowanych w medycynie może mieć działanie teratogenne. Od tego czasu lekarze znacznie ostrożniej stosują leki u kobiet ciężarnych – przestrzegając, by zwłaszcza w pierwszych tygodniach ciąży nie zażywały bez specjalnych wskazań żadnych leków

Działanie teratogenne mogą mieć nie tylko leki. Środki chemiczne stosowane do konserwacji produktów spożywczych, powszechnie spotykane tworzywa sztuczne, syntetyczne, lakiery, kleje itp. powodować mogą podobne następstwa. Należy wymienić także i środki powszechnie używane, jak alkohol i nikotyna, nie mówiąc już o narkotykach. Kobieta w ciąży pod żadnym pozorem nie powinna spożywać alkoholu, palić tytoniu, a nawet przebywać w pomieszczeniach, w których ktokolwiek pali.

Jednym z poważnych niebezpieczeństw dla rozwijającego się płodu jest jego niedotlenienie spowodowane chorobami układu oddechowego matki, zaburzeniami w funkcji jej układu krążenia, niedokrwistością, a także uszkodzeniami łożyska pępowiny czy nieprawidłowościami w budowie naczyń krwionośnych płodu. Dla płodu niedotlenienie jest zawsze groźne i także z tych powodów kobieta w ciąży powinna, być pod stałą opieką lekarską.

Mechanizm omawianych powyżej czynników jest znany i jasny Istnieją jednak i inne, których wpływ jest niewątpliwy, ale mechanizm działania hipotetyczny. Zaliczyć tu trzeba bardzo ważny czynnik, jakim jest samopoczucie kobiety w ciąży. Kobieta w ciąży powinna mieć zapewnione pod każdym względem dobre warunki życia – dobre jakościowo i ilościowo odżywianie, higieniczny tryb życia, spokój psychiczny. W dzisiejszych czasach podkreślanie tych potrzeb i ich znaczenia powinno być już anachronizmem, wszyscy powinni z tego zdawać sobie sprawę.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>